Varisin bir çok belirtileri bulunmaktadır. Varis ilerleyici bir hastalık olup bir çok yakınmaya yol açabilmektedir. Varis en hafif formu itibariyle kozmetik sorunlarla başlayıp iyileşmeyen venöz ülserlere kadar giden geniş bir yelpazede yakınmaların kaynağı olabilmektedir.
Girişimsel radyoloji varisin teşhisinden ameliyatsız tedavisine kadar önemli role sahiptir. Bu yazıda varis belirtileri nelerdir? sorusunun cevabını bulacaksınız.
Varis Belirtileri
Varis belirtileri kozmetik sorunlardan ciddi yaşam kalitesini etkileyen sorunlara kadar değişir. Varis bacaklardaki toplardamarların genişleyerek görünür hale gelmesidir. Toplardamarlarda bulunan kapakçıklar, kanın kalbe doğru akarken geri kaçmasını engeller. Ancak bu kapakçıklar düzgün çalışmadığında, kan geriye kaçar, toplardamarların genişlemesine yol açar. Varis, sadece bir estetik bir sorun olmayıp aynı zamanda ilerleyici bir toplardamar hastalığıdır.

Varisler farklı şekillerde sınıflandırılabilir. Genel olarak üç ana varis türü bulunmaktadır:
- Telenjiektazik ya da kılcal varisler: Genellikle çok küçük ve ince toplardamarların cilt yüzeyinde, kırmızı veya bordo renkte görülmesidir. Ciltten kabarık olmayıp, 1 mm kalınlılığındadır. Estetik sorunlara yol açar, ağrıya neden olmaz.
- Retiküler varisler ya da orta boy varisler: Ciltten kabarık olmayan, 1-3 mm kalınlığında, genellikle yeşil renkte görülür. Retiküler ya da orta boy varisler, ağrıya neden olabilir.
- Büyük boy varisler; Bu varisler ciltten kabarık, gözle görülür şişlikler ve ağrılar yaratabilir. Büyük boy varis çoğunlukla altta yüzeyel toplardamar (trunkal venler) yetmezliğine eşlik eder.
Varis bir çok yakınmayan neden olmaktadır. Varis belirtileri çok çeşitlidir. Başlangıçta estetik kaygılarla fark edilen bu durum, ihmal edildikçe ilerleyici natürüne bağlı olarak daha ciddi yakınmalarla birlikte de ortaya çıkabilmektedir:
Bacaklarda ağrı
Varis belirtilerinin en sık bulgusudur. Toplardamarlarda kanın birikmesi kirli kan dönüşünün yavaşlaması, genişlemiş yani variköz venlerin gerilmesine bağlı olarak bacaklarda ağrı hissedilir. Venöz yetmezliğe bağlı ağrının tipik özelliği sabah ağrı yok iken günün ilerlereyen saatlerinde ağrının gelişmesidir. Bazen ileri variköz venlerde pıhtılaşma ve enfeksiyon gelişmesi durumunda yani tromboflebitte ağrı ve ciltta kızarıklık gelişebilir.
Bacaklarda şişlik
Venöz reflü, yani toplardamarlarda kaçak gelişmesine bağlı olarak venöz hipertansiyon sonucu günün ilerleyen saatlerinde bacaklarda şişlik ortaya çıkar. Özellikle ayak bilekleri düzeyinde ya da baldır bölgelerinde şişme ortaya çıkar. Ayaklar yukarıda tutulduğu zaman bu şişlik azalır.
Yanma ve Kaşıntı
Varisli bölgelerde yanma ve kaşıntı yakınmaları da tanımlanır. Toplardamarların genişlemesi ve cilt altındaki varislerde birikmesi bu tür semptomları tetikler.
Kramp ve Karıncalanma
Özellikle geceleri ortaya çıkan bacak krampları sık bir belirtidir. Kan akışındaki bozukluklar, bacaklarda karıncalanma, iğnelenme hissine de yol açabilir.
Cilt Değişiklikleri
Varis ihmal edildikçe ilerler ve ciltte renk değişiklikleri, kaşıntı ve hatta bazen venöz ülserlere yol açabilir. Varis belirtileri içinde tedavi edilmesi en güç bulgudur.
Kozmetik yakınmalar
En yaygın belirtilerden biri, küçük ve orta boy varislere bağlı mavi, mor veya yeşil renklerde genişlemiş toplardamarların görülmesidir. Damarların yüzeye yakın genişleyip yerleşmesi bu görünümün ana sebebidir.
Variste Tedavi Yöntemleri Nelerdir?
Varis tedavisinde kullanılan yöntemler, hastanın yakınmalarına, varis belirtilerine, varisin şiddetine ve hastanın diğer sağlık durumuna bağlı olarak değişir. Tedavi yöntemleri kısaca şunlardır:
- Yaşam Tarzı Değişiklikleri: Hafif vakalarda ya da güçlü aile hikayesi buluna kişilerde korunmak amacıyla yaşam tarzında yapılacak bazı değişiklikler varis belirtilerini hafifletebilir ya da belirtilerin ortaya çıkmasını geçiktirir. Düzenli egzersiz, kilo kontrolü, bacakları her duşun sonunda soğuk su ile yıkama, dinlendirme ve uzun süre ayakta kalmaktan kaçınma gibi önlemler varislerin ilerlemesini engelleyebilir, yakınmaları azaltır.
- Varis Çorapları: Varislere dışarıdan baskı yaparak kan dolaşımını hızlandırarak bası oluşturan elastic varis çorapları, varis tedavisinde sıkça kullanılır. Bu çoraplar, kanın kalbe geri dönüşünü hızlandırarak şişliği gidererek yakınmaları azaltır.
- Varisin termal tedavileri: Termal ablasyon varisin birincil tedavi yöntemidir. Termal enerji olarak lazer ya da radyofrekans kullanılmakta olup varisin nedeni olan toplardamarlara doğrudan uygulanarak toplardamarların kapanmasını sağlar. Varis tedavisinde etkili bir tedavi yöntemidir. Lazer ya da radyofrekans termal tedavisi endovenöz yöntem olup damar içinden uygulana, non-invaziv bir yöntemdir ve genellikle yan etkisi azdır.
- Köpük Skleroterapi: Skleroterapi, tüm varislere sklerozan bir ilacın hava ile karıştırıldıktan sonra köpük halinde damar için uygulanması ile damarların kapanmasını sağlayan bir yöntemdir. Bu tedavi, küçük, orta ve bazen büyük boy varisler için uygundur. İşlem genellikle birkaç seans gerektirir ve lokal anestezi ile yapılır.
- Cerrahi Müdahale: Endovenöz termal ablasyon yöntemlerinin uygulanamadığı durumlarda, genişlemiş ve ciddi varis vakalarında cerrahi müdahale gerekebilir. Bağlama ve soyun çıkarma adı verilen işlemlerle varis tedavi edilir.
- Varis ilaçları
Varis, kozmetik bir sorun olmanın ötesinde ciddi yakınmalara yol açan ilerleyici bir hastalıktır. Bu nedenle belirtileri erken fark etmek ve gerekli önlemleri almak önemlidir. Genetik yatkınlık, yaş, cinsiyet ve yaşam tarzı gibi birçok faktör varis gelişiminde risk faktörleridir. Tedavi yöntemleri arasında eğer ciddi yakınmalar yok ise yakınmaları azaltmak ya da tedavi beklerken hastalığın ilerlemesini engellemek yönünden yaşam tarzı değişiklikleri, varis çorapları, düzenli egzersizler önemlidir. Varis tedavisinde birincil yöntem endovenöz termal ablasyondur. Termal ablasyon yok ya da uygulanamıyor ise cerrahi müdahaleler uygulanabilir.
♥ Ameliyatsız varis tedavisi hakkında bilgi almak ya da Kadıköy ve Pendik girişimsel radyoloji merkezlerimizden randevu talepleriniz için 0533 336 48 30’u arayınız.
