Lipödem bacaklarda anormal yağ birikimidir. Kollarda da olabilir. Ağrı ve hareket zorluklarına neden olur. Girişimsel radyoloji rutininde bacak şişliğinin ayırıcı tanısında dikkate alınması gerekir. Bu yazıda, bacak şişmesinin nadir nedenlerinden biri olan lipödem bilimsel veriler ışığında anlatılmıştır.
Lipödem Nedir?
Uzun dönemli bir durum olup vücudun alt kısımlarında, anormal yağ birikimidir. Kalça, uyluk, baldır ve nadir olarak kol kesimlerini tutar. Eller ve ayaklar korunur.
Lipödem tipik olarak kalça, uyluk, baldırı etkiler iken ayaklar korunur.
Lipödemin Sebebi Nedir?
Kesin nedeni bilinmemektedir. Vakaların %20-60′ ında ailesel nedenler bulunmaktadır. Hormonlar ile ilişkisi bulunmakta, adetlerin başlama yaşlarında, hamilelik, doğum kontrol hapları kullananlarda ve menapozda başlar ya da yakınmalar bu dönemlerde daha da kötüleşir.
Obezite lipödemin nedeni değildir.
Lipödemde risk faktörleri nelerdir? Kadın olmak, ailesinde lipödem hastasının olması, vücut kitle indeksinin 35′ den fazla olması lipödem gelişimi için risk oluşturmaktadır.
Lipödem Olduğumu Nasıl Anlarım?
Kalça ve bacaklarda kalınlaşma, ağrı, halsizlik, derinin kolay yaralanması, ayaklarda ağırlık hissi belirtilerine yol açar Bu bulgular var ise lipödemden şüphelenebilirsiniz. Lipödeme bağlı bir çok risk bulunmakta, bunlar;
- Yürüme zorluğu
- Anksiyete
- Depresyon
- Sekonder lenfödem
- Toplardamar hastalığı
- Düz tabanlılık
- Eklem hastalıkları
- Diz kilitlenmesine neden olur.
Lipödem Ultrasonda Çıkar mı?
Ultrasonografi fikir verir, ayırıcı tanıda olan diğer hastalıkların ekarte edilmesinde yararlı olur. Yağ dokusu artışı gösterilebilir.
Lipödem için Hangi Test Yapılır?
Lipödem teşhisinde muayene önemlidir. Ağrılı yağ birikimi obeziteden farklıdır. Obezitedeki yağ birikimi ağrısızdır. Lipödemde etkilenmeyen vücut kısımlarının ölçüleri net farklıdır. Obezitede, vücudun her kısmı nisbeten homojen etkilenir.
Lipödem muayenesinde cilt altında çakıl taşı gibi bir şey hissedilebilir. Cilt pürüzlüdür, ceviz kabuğu gibi çukurluklar olur. Geniş deri ve yağ kıvrımları ilerleyen dönemlerde ortaya çıkar. Son dönemde lipödeme lenfödem de eşlik eder.
Lipödeme özel bir test bulunmamaktadır. Kolesteroal ve lipid kontrolleri için kan testleri yapılabilir.
Lipödemde tipik bulguları ciltte düzensiz görünüm ile ayakların korunmasıdır.
Lipödem ile Selülit Arasındaki Fark Nedir?
Lipödem ile selülit her ikisi de ciltte düzensizlik, kabarılık ve çukurluklara neden olur. Lipödem bir hastalık olup tedavi edilmesi gerekir iken selülit sadece bir kozmetik sorundur. Lipödem tedavi edilmez ise ağrıya, yürüme güçlüğüne neden olur. Ciltte kolaylıkla kızarıklıklar gelişebilir.
Sellülit genellikle kalça ve uyluk kesimlerine sınırlı iken lipödem ayak bileği kesimlerine kadar uzanabilir.
Spor yaparak lipödem geçer mi?
Tek başına egzersiz yeterli olmamakla birlikte yakınmaların azalmasına katkı sunabilir.
Lipödem ve lenfödem farkı nedir?
Lipödem ile lenfödem karışabilir. Lipödemde ayaklar korunur. İlginç olarak lipödem lenfödeme neden olabilir. Lipödemli hastalarda vücut kitle indeksi 35′ den daha yüksektir.
Lipödem’den nasıl kurtulurum?
Diyet ve egzersiz vücudun üst kısımlarında kilo kaybına yol açarken alt kısımlarda değişiklik olmayabilir. Bununla birlikte yapılması gerekenler;
- Egzersiz, yüzme, bisiklet kullanımı,
- Anti-inflamatuvar diyet
- Kompresyon çorapları, orta ya da yüksek basınçlı varis çorapları
- Derinin düzenli nemlendirilmesi
- Anti-inflamatuvar ilaçlar
- Anti-oksidan destek tedavileri
- Lenfatik drenaj masajları
- Basınçlı kompresyon cihazları
- Liposuction diğer adıyla lipsakşın