Ablasyon

Ablasyon teknikleri girişimsel radyolojide kullanılan önemli tedavi yöntemlerinden biridir. Bir çok iyi huylu ve kötü huylu tümörlerin ve bir çok hastalığın tedavisinde sıklıkla kullanılır. Karaciğer kanseri,  böbrek kanseri, akciğer kanseri, kemik kanseri, başka dokulardan karaciğere ve akciğere olan metastazlarda, meme kanserinde, kemik kanserlerinde ablasyon uygulanır.

Ablasyonun kanser dışı uygulamalarında tiroid nodülü ablasyonu, meme fibroadenom ablasyonu, kemikte osteoid osteoma ablasyonu, osteoblastoma ablasyonu, endometriozis, hemanjiom, vasküler malformasyonlarda, varis tedavisinde ablasyondan yararlanılır. Bu yazıda ablasyon teknikleri detaylı olarak tartışılacaktır.

Ablasyon Teknikleri

Ablasyon ısı kullanılarak hastalıklı dokuda koagülasyon nekrozu oluşturularak, hastalık bulunan dokudaki canlı hücrelerin yok edilmesi amacıyla uygulanır. Bu sayede ameliyata gerek duyulmadan hastalıklı doku tedavi edilmiş olur.

Ablasyon
Ablasyon teknikleri kullanılan enerji kaynağına göre farklılık göstermektedir. Radyofrekans ile osteoid osteoma ablasyonu izlenmektedir.

Radyofrekans ablasyon

Doku içerisine yerleştirilen, iğne elektrotlar yolu ile 900 kHz’ den düşük frekansta enerjinin uygulanmasıdır. Ablasyon uygulanan dokuda, su moleküllerinde ileri derecede ortaya çıkan iyonik ajitasyon sonucu ısının öldürücü düzeye yükselmesine bağlı olarak tümör dokusunda hücre ölümü ve nekroz gelişmesidir.

Kriyoablasyon

Doku içine yerleştirilen kriyoablasyon probu uçunda sıvı nitrojen ya da argonun sebep olduğu dokuda hızlı soğuma ve doku içinde buz kristallerinin gelişmesidir. Kriyoablasyonda doku ölümü ısı -40 derecenin altına düştüğünde gelişir. Kriyoablasyon tedavisi bir çok kanser tipinde ve iyi huylu tümörlerde uygulanır.

Ablasyon
Kriyoablasyonun şematik görünümü izlenmektedir.

Mikrodalga Ablasyon

MWA’ da 900 Mhz ile 2.4 GHz arasında daha yüksek frekansta enerji kullanılır. Bu yüksek frekansta enerji radyofrekansta olduğu gibi su moleküllerinde yarattığı yüksek titreşim hedef tümörde yüksek ısı ve doku nekrozu sağlar.

İrreversibl Elektroporasyon

Nanoknife ( AngioDynamics) olarak da adlandırılan, geri dönüşümsüz termal olmayan ablasyon tekniği doku içine uygulanan elektrik akımı sonucu kalıcı olarak hücrelerin zarlarında açıklıklar yaratarak hücrenin erimesine ve hücre ölümüne yol açar.

Ablasyon Tekniğinin Uygulanması

İşlem genel olarak girişimsel radyoloji bölümümüzde genel anestezi altında ultrasonografi ya da bilgisayarlı tomografi eşliğinde uygulanır. RF ve MWA ağrılı bir işlem olmasına karşın kriyoablasyon nisbeten daha az ağrılı olup gereğinde bilinçli sedasyon eşliğinde de yapılabilir. Tüm ablasyonların bilgisayarlı tomografi eşliğinde yapılması genel olarak tercih edilmektedir.

Bağırsak, mide, karın duvarı,uterus ve diyafragmaya yakın yerleşen tümörlerde güvenli bir ablasyon oluşturmak amacıyla tümör ile normal doku arasında sıvı verilerek tümörün normal dokudan uzaklaştırılması sağlanabilir. Bu işlem hidrodiseksiyon olarak tanımlanır. Ablasyon sonunda giriş yolu da yakılarak tümörün bu kesimlere yayılması engellenir. Karaciğer kapsülüne bitişik, göğüs ve karın duvarına yakın tümörlerde bu işlem yapılmayabilir.

Ablasyonun Riskleri Nelerdir?

  • Kanama, oldukça nadir ortaya çıkar, işlem sırasında giriş sayısı arttıkça kanama riski artar.
  • Tümör lizis sendromu, çok geniş ablasyon oluşturulduğu durumda ortaya çıkar. Trombosit sayısında azalma, pıhtılaşma sorunu ve organ yetmezliği gelişir.
  • Apse, korunmak için işlem öncesi antibiyotik başlanır.
  • Tümör yayılması, bir çok kez kapsül giriş çıkışı yapıldığında ortaya çıkar. Bu durumdan sakınılmalıdır.
  • Safra yollarında hasar, santral yerleşimli tümörlerde görülür.
  • Pnömotoraks , akciğerde hava kacağı, akciğere yakın tümörlerde gelişebilir.

Ablasyon tedavisi hakkında detaylı bilgi almak ya da Kadıköy ve Pendik girişimsel radyoloji merkezlerimizden randevu talepleriniz için hemen şimdi 0533 336 48 30’u arayınız.