Venöz malformasyon en sık görülen damar anomalisidir. Damar anomalileri işlevsel ve kozmetik sorunlara yol açan damar malformasyonları ve damardan kaynaklanan tümörleri kapsayan geniş bir hastalık grubudur. Bu yazıda girişimsel radyoloji bölümüzde uygulanan venöz malformasyonun teşhis ve tedavisi hakkında bilimsel veriler ışığında hazırlanmış detaylı bir yazımızı okuyacaksınız.
Venöz Malformasyon Nedir?
Venöz malformasyon toplardamarların yapısal ve işlevsel bozukluğudur. Anomali ya da malformasyon kelimesinin anlamı bir dokunun normal gelişimi tamamlamamış olması ve normal işlev görmemesini tanımlar.
Venöz malformasyon küçük ve sınırlı bir lezyon görünümden büyük ve çevreye yayılmış bir lezyon görünümüne kadar çok farklı boyutlarda bulunabilir.
Venöz Malformasyon Nasıl Teşhis Edilir?
Venöz malformasyonun belirtileri nelerdir? Venöz malformasyonun bir çok belirtisi mevcut olup bunlar şişkinlik, pozisyon ile büyüme, ağrı, ciltte mavimsi renk değişiklikleri ve üzerine bası yapıldığında komprese olabilmesi gibi bulgulara neden olur. Buna karşın şişlikte nabız-pulsasyon-thrill, kızarıklık ya da ısı artışı saptanmaz.
Venöz malformasyonlar ciltte renk değişikliklerine de yol açmaları nedeniyle tanınmaları mümkün olsa da cilt altında uzanımlarının ve yaygınlıklarının ortaya konması yönünden görüntüleme yöntemlerine ihtiyaç duyulur. Ultrasonografi başlangıç görüntüleme yöntemi olmakla birlikte lezyonun yaygınlığı göstermesi yönünden en yüksek doğruluğa sahip olan manyetik rezonans görüntülemedir (MRG). MRG incelemesi mutlaka ilaçlı yapılmalıdır.
Venöz Malformasyon Nasıl Tedavi Edilir?
Bası, ağrı ve kozmetik sorunlara yol açan venöz malformasyonlarda tedavi öncelikli olarak skleroterapidir. Burada amaç tedavide kullanılan ilaçların damarın en iç katmanı olan endotele maksimum oranda temasını sağlayarak damarın kapanmasını sağlamaktır.
Skleroterapi hastanın yaşına bağlı olarak genel anestezi ya da lokal anestezi ile yapılabilir. Ultrasonografi eşliğinde venöz malformasyon içine iğne ile girildikten sonra skopi altında kontrast madde verilir. Burada amaç iğnenin doğru yerde olduğunu ve normal drenaj veni ile ilişkisini göstermektir. Bu doğrulamadan sonra gerekirse ikinci bir iğne de lezyona yerleştirilir ve ardından sklerozan olarak kullanılan ilaç köpük haline getirilerek venöz malformasyon içine enjekte edilir. Bu işlem farklı kesimlerinden girilerek güvenli şekilde tekrar edilir, drenaj toplardamarına ilaçın gittiği fark edildiğinde işlem sonlandırılır. Lezyonun büyüklüğüne göre skleroterapi tek seansta ya da bir kaç seansta yapılabilir.
Skleroterapi ile beklenen küçülme sağlanamayan çok büyük boyutlardaki venöz malformasyonlarda termal ablasyonlardan faydalanılır. Bu amaçla radyofrekans, mikrodalga ya da kriyoablasyon etkili olur.